Ana içeriğe atla

BORÇ KORKUSU

BDDK ve TCMB adımlarına rağmen, dolar 7 TL civarında sert dalgalandı. Önde gelen banka hisselerinde düşüş yüzde 10’u aştı. Bugün ise bankacılık endeksi yüzde 3 civarı yükseliyor. Dolar kuru 6.54 seviyesinde seyrediyor.


ABD-Türkiye gerginliği sonrası dolar kuru dün de 7’ye yakın dalgalanmayı sürdürdü. TL cuma günü 2001 krizinden bu yana dolar karşısında en sert günlük düşüşünü yaşamıştı. Pazar gecesi gelen son rekordan sonra, Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak kurlardaki yükselişi kontrol altına almak için aksiyon planı hazırladıklarını söyledi. Gece yarısından itibaren ise Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu ( BDDK) ve Merkez Bankası’ndan (TCMC) beklenen adımlar arka arkaya gelmeye başladı. Ancak bu adımlara rağmen piyasalarda baskı devam etti.
 
Asya seansında 7.24 seviyesine yükselen dolar/TL, Albayrak’ın açıklaması sonrası 7’nin hafif altına inse de BDDK ve TCMB’nin tüm adımlarına karşın 7’ye yakın hareketini sürdürdü. Güne 6.75 seviyelerinden başlayan dolar/TL, akşam saatlerinde 7 civarına geldi. Gün içi en yüksek seviye 7.24, en düşük seviye ise 6.40 oldu.
Ekonomistlere göre adımlar yeterli değil. BlueBay Asset Management stratejisti Tim Ash bir planın ortaya konmasının ve sermaye kontrollerinden bahsedilmemesinin olumlu olduğunu, ancak piyasalarda kredibilitenin yeniden sağlanabilmesi için TCMB’nin kuvvetli bir faiz artışı yapması gerektiğini ifade etti.

Bankacılık endeksi ise borç endişelerine paralel sert düşüşler kaydetti. Gün içinde yüzde 12’nin üzerinde düşen endeks, yüzde 9.78 düşüşle kapandı.  İş Bankası hisseleri yüzde 9.75, Yapı Kredi yüzde 13.02, Akbank yüzde 8.2 geriledi. Borsa İstanbul da yüzde 2.38 düşüşle kapandı. 

Dolar/TL bir ara Rahip Brunson’n serbest bırakılacağı yönündeki tweet ile 7 civarından hızlı bir şekilde 6.65’li seviyelere kadar gerilese de sonrasında tekrar yükseldi. ABD Ankara Büyükelçiliği Rahip Brunson konusunda açıklamada bulunmadığını duyurdu. 

Öte yandan sepet bazında TL de 7.6170 ile gün içinde tarihi zirveyi gördü. Avro 8.2113 TL’ye kadar çıktı. TL, 7 civarında iken dolar karşısında günlük değer kaybı yüzde 8.7 olurken, görülen tarihi zirve itibarıyla yılbaşından bu yana kayıp ise yüzde 47.5 oldu. Tahvil piyasasında gösterge 10 yıllık tahvilin bileşik faizi de tarihi zirve olan yüzde 22.30’a yükseldi. Yeni iki yıllık gösterge tahvilin ilk ihracında bileşik faiz, son bir ayda 400 baz puan artışla yüzde 24.28 oldu. 


Yurtdışı etkilendi
Türkiye’nin beş yıllık kredi iflas takası (CDS) primi dolar/TL’nin yeni tarihi zirveyi görmesiyle 500 baz puanı aşarak 2008 finansal krizinden bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Türkiye ile ABD’nin devlet tahvilleri arasındaki getiri farkı Nijerya, Gana, Angola ve Irak’ı da geçerek 556 baz puana çıktı. Türkiye’deki sorunun başka ülkelere sıçrayacağı kaygıları Arjantin ve Güney Afrika’nın da CDS’lerinin yükselmesine yol açtı. Arjantin’in CDS’leri 44 baz puan artışla 603, G. Afrika 23 puan artışla 229 baz puana çıktı. 

Yurdışına olan borçlar nedeniyle Avrupa borsalarında cuma gerçekleşen düşüşler sürdü. İngiliz FTSE 100 yüzde 0.24, Alman DAX 0.42, İtalya borsası yüzde 0.43, İspanya yüzde 0.67, Avrupa’da önde gelen 600 şirketi izleyen STOXX600 ise yüzde 0.17 geriledi. 

İlk alacaklı İngiltere
Türkiye’de özel sektörün yurtdışından sağladığı uzun vadeli kredi borcunda ilk sırayı 30.3 milyar dolarla İngiltere aldı. Merkez Bankası (TCMB) verilerine göre, alacaklı ülkeler arasında Almanya 22.1 milyar dolarla ikinci, ABD 20.1 milyar dolarla üçüncü sırada bulunuyor. Avrupa ülkelerine özelin toplam uzun vadeli kredi borcu 110.9 milyar doları bulurken, Amerika kıtası için bu rakam 26, Asya kıtası için

43 milyar dolar oldu.
Bahreyn, 11 milyar dolarla listede üst sıralarda yer alırken, Çin için rakam 4.4 milyar dolar olarak kaydedildi. 



 

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

IMF Karşıtı Annenin IMF Uzmanı Kızı

Cumhuriyet Halk Partisi Parti Meclisi üyeliğine seçilen Bilkent Üniversitesi Ekonomi Bölümü Başkanı ve IMF eski ekonomisti Doç. Dr. Selin Sayek Böke , üniversitede iktisat eğitimi alma kararının hayatının en güzel hatası olduğunu söylüyor. Anne Selin Sayek Böke ile ekonomist Selin Sayek Böke arasındaki dengeyi annesinden ilham alarak koruduğunu vurgulayan Böke, "CHP'de herkesin daha mutlu, refah içinde yaşayabileceği ekonomik ortamı sağlayacak politikalar üretilmesine katkıda bulunarak bunları somutlaştırmaya katkıda bulunacağım" diyor. Dünya Bankası ve IMF kariyerine sahip, güleryüzlü ve sıkı bir makro iktisatçı olarak bilinen Selin Sayek Böke ile CHP Parti Meclisi üyeliğinden annesi Türk Tabipler Birliği eski Başkanı Füsun Sayek ile olan ilişkisine kadar birçok konuyu masaya yatırdık. Böke, 11 yaşındayken kardeşi ile 'gazetecilik oyunu' oynadıklarını, hazırladıkları gazeteye ekonomi yazılarını yazdığını paylaşıyor. Kendisini ekonomi alanına yönle

İran, Sıtkı Ayan’dan sorulur

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ve oğlu Bilal Erdoğan arasında geçtiği iddia edilen ikinci telefon görüşmesinde adı geçen işadamı Sıtkı Ayan, özellikle AKP döneminde parlayan isimlerin başında geliyor. WikiLeaks belgelerinde de adı geçen Sıtkı Ayan’ın ismi İran ile yapılan ticari anlaşmalar ve yüksek devlet teşvikleriyle anılıyor.   Sivas’ın Gölova beldesinde doğup büyüyen Sıtkı Ayan, İstanbul İmam Hatip Lisesi ve Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’ni bitirdi. Mesleğini icra yerine petrol işine girdi. Ayan’ın, İran ve Sudan’da petrol ve doğalgaz sahalarıyla ilgili yatırımları bulunuyor. WikiLeaks belgelerine göre ABD Ankara Büyükelçiliği’nden gönderilen kripto, Başbakan Erdoğan’ın İran’daki etkinliğini ve ilişkisini ortaya koyuyordu. ABD elçiliğinin belgesinde, 22 Şubat’ta Türk gazetelerinde İran ile Türkiye arasında müşterek bir yatırım projesi imzalandığı ve buna göre kurulacak olan yeni bir doğalgaz boru hattının, İran gazını Türkiye üzerinden Avrupa’ya taşıyacağı belirtiliy

#ParadisePapers: Off-shore biraderler

Berat ve Serhat Albayrak’ın Çalık Holding’de yönetici olduğu dönemde holdinge bağlı çok sayıda off-shore şirketi kurulmuş. Serhat Albayrak bu şirketlerden birinin bizzat direktörü. Dünyanın dört bir yanından çok sayıda politikacı ve iş insanının off-shore bağlantılarını ortaya çıkaran Paradise Papers’ta Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın damadı Enerji Bakanı Berat Albayrak’ın ağabeyi Serhat Albayrak’ın da ismi geçiyor. Serhat Albayrak, belgelere göre Malta’da bir off-shore şirketle bağlantılı görünüyor. Frocks International Trading Ltd adlı şirkette Albayrak’ın yanı sıra Çalık Holding çalışanları Mehmet Gökdemir, Murat Tarı ve Şafak Karaaslan şirket yetkilileri arasında bulunuyor. Murat Tarı 2000-2005 yılları arasında Çalık Holding’de genel müdür olarak görev yaptı. Mehmet Gökdemir Çalık Holding’e bağlı GAP Tekstil yönetim kurulu üyesi, Şafak Karaaslan Çalık Holding’in dış ilişkiler sorumlusu. Serhat Albayrak da söz konusu dönemde Çalık Holding genel müdürlüğünü yürütüyordu.

Panama Belgeleri: Hayyam Bey'in cenneti

Panama belgelerine göre Hayyam Garipoğlu, Sümerbank’a el konulmadan önce Niue’de bir şirket kurdu. Yaptığı açıklamada “Niue’nun adını bile duymadım” dedi. Panama belgelerinde, Türkiye tarihinin en büyük banka batırma olayına imzasını atan Hayyam Garipoğlu’nun da dört off-shore şirketi ile yer aldığı ortaya çıktı. Belgelere göre Garipoğlu’nun, Sümerbank davasında adı geçen Olsten Marketing Co Ltd’nin yanı sıra üç ayrı off-shore şirketi daha var. Bu şirketlerden biri Olsten Marketing’in kapatılmasından hemen sonra kurulan Niue merkezli Unitrade International Ltd olsa da Garipoğlu, Niue’nun neresi olduğunu dahi bilmediğini ifade ederek bu şirketin kendisine ait olduğunu yalanladı. Olsten, Mossfon müşterisi Sümerbank ile ilgili dava dosyasına göre Garipoğlu, Sümerbank’a el konulmadan bir gün önce, kendisine ait olan Romania International Bank’a 8 milyon dolar transfer etti, buradan da yine kendi paravan şirketi Olsten Marketing’in hesabına aktardı. Panama belgelerine göre