Ana içeriğe atla

TÜRK LİRASI ERİYOR

Türkiye-ABD arasındaki gerginliğin etkisiyle dolar/TL 5.3927 ile zirve yaptı. Avro 6.23 lira oldu. Dolar/TL yüzde 4.5, Avro/TL yüzde 4.35 yükseldi.


ABD’li Rahip Andrew Brunson’a ev hapsi verilmesi sonrası piyasalarda yaptırım gerginliği devam ediyor. Dolar/TL dün de rekor üstüne rekor kırarak en son  5.3927 ile tarihi zirvesini yeniledi. Yükselişte ABD’nin İran’a ambargo uygulamasının başlaması da etkili oldu. Merkez Bankası’ndan (TCMB) kurun ateşini düşürmek için akşam saatlerinde dolaylı adım geldi. TCMB rezerv opsiyonu mekanizması kapsamında döviz imkân oranı üst sınırını yüzde 45’ten 40’a düşürdü. Kararla 2.2 milyar tutarındaki döviz bankaların kullanımına geçti. Ancak kurdaki yükseliş sürdü.


Geçen hafta Beyaz Saray’ın Adalet Bakanı Abdülhamit Gül ve İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’nun ABD’deki mal varlıklarını dondurma kararı alması dolar kurunu 5 seviyesinin üzerine taşımıştı. Hafta sonu ise Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan, Türkiye’ye yönelik yaptırım kararına aynı şekilde karşılık verileceğini ve ABD adalet ve içişleri bakanlarının Türkiye’de varsa malvarlıklarının dondurulması talimatı verdiğini açıkladı.


‘Trafik kazası gibi’
Öte yandan ABD cuma günü Türkiye’de üretilen bazı ürünlerin gümrük vergisi olmadan ithalatına imkân veren GSP programına Türkiye’nin katılımını gözden geçirme kararı aldığını açıkladı. Buna gerekçe olarak Türkiye’nin, ABD’nin mart ayında ithal çelik ve alüminyuma getirdiği gümrük vergisine karşılık vermesi gösterilirken karar, geçen yıl verilerine göre Türkiye’den yapılan 1.66 milyar dolarlık ithalatı etkileyebilir.


BlueBay Asset Management Stratejisti Timothy Ash, kurdaki yükselişin tehlikeli bir hal aldığını vurgulayarak ekonomi yönetiminin bir an önce harekete geçmesi gerektiğini uyarısında bulundu. Türkiye’nin eylül ayındaki Orta Vadeli Plan’ı bekleyebileceğini düşünmediğini söyleyen Ash, piyasalardaki son gelişmeleri “trafik kazasını izlemek gibi” diye özetledi. TEB Yatırım/BNP Paribas stratejisti Işık Ökte, dün sabahki notunda TL’deki düşüşün ABD - Türkiye ikili ilişkilerindeki haber akışının yanı sıra Erdoğan’ın açıkladığı 100-günlük eylem planında kamu harcamalarının azaltılması konusunda somut bir gelişme olmamasından kaynaklandığını söyledi.

Üçte birden fazla kayıp
İki ülkenin karşılıklı yaptırım açıklaması ardından piyasalar da haftaya gergin başladı. Türkiye diğer gelişen piyasalardan negatif ayrışırken TL sadece dolara karşı değil diğer önde gelen para birimleri karşısında da yüzde 1’i aşan düşüşler yaşadı. Avro/TL yüzde 4.35 yükselişle 6.23’e çıkarak rekor tazeledi. Sterlin/TL yüzde 3.4 artışla 6.8448, İsviçre Frangı yüzde 3.1 yükselişle 5.3071 seviyesine gördü. Dolar/TL’deki günlük artış yüzde 4.5’e ulaşırken yılbaşından bu yana kurdaki düşüş yüzde 36’yı buldu. Lira bu yıl değerinin dörtte birinden fazlasını kaybetti. Türkiye’nin fiyat düzeyinin ticaret yaptığı ülkelerin fiyat düzeylerine göre değişimini gösteren TÜFE bazlı reel efektif döviz kuru endeksi de TL’deki değer kaybına paralel haziranda 76.01 ile tarihinin en düşük seviyesine geriledi.


Merkez’den kur vurgusu
Merkez Bankası temmuz ayında tüketici fiyatlarındaki yükselişe en belirgin katkının döviz kuru geçişkenliğinin yüksek olduğu temel mal grubundan geldiğini açıkladı. Turkey Macro View Consulting Yönetici Direktörü Ali Kırali, Türk varlıklarındaki bu resmin geriye dönebilmesi için yatırımcıların, ekonomi politikasının enflasyonu aşağı çekecek şekilde organize edildiğine ikna olması gerektiğine dikkat çekti.

Maliyetler arttı
Piyasalardaki gerginlik borçlanma maliyetlerini de artırdı. Gösterge 10 yıllık tahvilde bileşik faiz yüzde 19.83’e kadar çıkarak yeni zirveyi gördü. İki yıllık gösterge tahvilin faizi yüzde 22.5’e çıktı. Türkiye’nin beş yıl vadeli borcunu iflasa karşı sigortalamanın maliyetini gösteren CDS’ler ise 330 puanı geçti. Borsada kayıplar gün içinde yüzde 2’yi buldu.

http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/ekonomi/1048061/TL_bir_gecede_eridi__Dolar_ve_Avro_iflasi_getiriyor.html





 

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

IMF Karşıtı Annenin IMF Uzmanı Kızı

Cumhuriyet Halk Partisi Parti Meclisi üyeliğine seçilen Bilkent Üniversitesi Ekonomi Bölümü Başkanı ve IMF eski ekonomisti Doç. Dr. Selin Sayek Böke , üniversitede iktisat eğitimi alma kararının hayatının en güzel hatası olduğunu söylüyor. Anne Selin Sayek Böke ile ekonomist Selin Sayek Böke arasındaki dengeyi annesinden ilham alarak koruduğunu vurgulayan Böke, "CHP'de herkesin daha mutlu, refah içinde yaşayabileceği ekonomik ortamı sağlayacak politikalar üretilmesine katkıda bulunarak bunları somutlaştırmaya katkıda bulunacağım" diyor. Dünya Bankası ve IMF kariyerine sahip, güleryüzlü ve sıkı bir makro iktisatçı olarak bilinen Selin Sayek Böke ile CHP Parti Meclisi üyeliğinden annesi Türk Tabipler Birliği eski Başkanı Füsun Sayek ile olan ilişkisine kadar birçok konuyu masaya yatırdık. Böke, 11 yaşındayken kardeşi ile 'gazetecilik oyunu' oynadıklarını, hazırladıkları gazeteye ekonomi yazılarını yazdığını paylaşıyor. Kendisini ekonomi alanına yönle

İran, Sıtkı Ayan’dan sorulur

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ve oğlu Bilal Erdoğan arasında geçtiği iddia edilen ikinci telefon görüşmesinde adı geçen işadamı Sıtkı Ayan, özellikle AKP döneminde parlayan isimlerin başında geliyor. WikiLeaks belgelerinde de adı geçen Sıtkı Ayan’ın ismi İran ile yapılan ticari anlaşmalar ve yüksek devlet teşvikleriyle anılıyor.   Sivas’ın Gölova beldesinde doğup büyüyen Sıtkı Ayan, İstanbul İmam Hatip Lisesi ve Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’ni bitirdi. Mesleğini icra yerine petrol işine girdi. Ayan’ın, İran ve Sudan’da petrol ve doğalgaz sahalarıyla ilgili yatırımları bulunuyor. WikiLeaks belgelerine göre ABD Ankara Büyükelçiliği’nden gönderilen kripto, Başbakan Erdoğan’ın İran’daki etkinliğini ve ilişkisini ortaya koyuyordu. ABD elçiliğinin belgesinde, 22 Şubat’ta Türk gazetelerinde İran ile Türkiye arasında müşterek bir yatırım projesi imzalandığı ve buna göre kurulacak olan yeni bir doğalgaz boru hattının, İran gazını Türkiye üzerinden Avrupa’ya taşıyacağı belirtiliy

#ParadisePapers: Off-shore biraderler

Berat ve Serhat Albayrak’ın Çalık Holding’de yönetici olduğu dönemde holdinge bağlı çok sayıda off-shore şirketi kurulmuş. Serhat Albayrak bu şirketlerden birinin bizzat direktörü. Dünyanın dört bir yanından çok sayıda politikacı ve iş insanının off-shore bağlantılarını ortaya çıkaran Paradise Papers’ta Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın damadı Enerji Bakanı Berat Albayrak’ın ağabeyi Serhat Albayrak’ın da ismi geçiyor. Serhat Albayrak, belgelere göre Malta’da bir off-shore şirketle bağlantılı görünüyor. Frocks International Trading Ltd adlı şirkette Albayrak’ın yanı sıra Çalık Holding çalışanları Mehmet Gökdemir, Murat Tarı ve Şafak Karaaslan şirket yetkilileri arasında bulunuyor. Murat Tarı 2000-2005 yılları arasında Çalık Holding’de genel müdür olarak görev yaptı. Mehmet Gökdemir Çalık Holding’e bağlı GAP Tekstil yönetim kurulu üyesi, Şafak Karaaslan Çalık Holding’in dış ilişkiler sorumlusu. Serhat Albayrak da söz konusu dönemde Çalık Holding genel müdürlüğünü yürütüyordu.

Panama Belgeleri: Hayyam Bey'in cenneti

Panama belgelerine göre Hayyam Garipoğlu, Sümerbank’a el konulmadan önce Niue’de bir şirket kurdu. Yaptığı açıklamada “Niue’nun adını bile duymadım” dedi. Panama belgelerinde, Türkiye tarihinin en büyük banka batırma olayına imzasını atan Hayyam Garipoğlu’nun da dört off-shore şirketi ile yer aldığı ortaya çıktı. Belgelere göre Garipoğlu’nun, Sümerbank davasında adı geçen Olsten Marketing Co Ltd’nin yanı sıra üç ayrı off-shore şirketi daha var. Bu şirketlerden biri Olsten Marketing’in kapatılmasından hemen sonra kurulan Niue merkezli Unitrade International Ltd olsa da Garipoğlu, Niue’nun neresi olduğunu dahi bilmediğini ifade ederek bu şirketin kendisine ait olduğunu yalanladı. Olsten, Mossfon müşterisi Sümerbank ile ilgili dava dosyasına göre Garipoğlu, Sümerbank’a el konulmadan bir gün önce, kendisine ait olan Romania International Bank’a 8 milyon dolar transfer etti, buradan da yine kendi paravan şirketi Olsten Marketing’in hesabına aktardı. Panama belgelerine göre