Ana içeriğe atla

Piyasa Notları: Bankalarda kredi riski büyüyor

Faiz indiriminin ardından gözler bankalara çevrilse de yüzde 115’i geçen kredi mevduat oranı ve enflasyon, kredi faizlerinin düşmesine engel.


Merkez Bankası’nın faiz koridorunun üst bandında 50 baz puan indirim yapmasının ardından gözler bankalara çevrildi. Her ne kadar konut sektörü temsilcileri kredi faizlerinin düşeceğini ve satışların artacağını belirtse de, Merkez’in şu ana kadar yaptığı indirimlerin kredi faizlerine kısa dönemde yansıması beklenmiyor.

Bunun altında da başta kredi mevduat oranı ve enflasyon olmak üzere pek çok risk yatıyor. Bankalar kredi faizini belirlerken faiz koridorunun üst bandında yapılan indirimleri referans alsa da indirimler öncelikle mevduat faizlerine yansıyor.

AKP’li çevreler faiz ucuzlayınca girişimcilerin daha fazla borçlanarak, daha çok yatırım yapacaklarını, tüketicinin ucuz kredi kullanarak daha çok konut alacağını, böylece ekonominin canlanacağını, büyümenin hızlanacağını söylüyor. Ancak kazın ayağı öyle değil.

Enflasyon düşmeli
Enflasyondaki düşüş nominal faizlerin de düşüşünü beraberinde getirdiği için enflasyon ve beklenen enflasyonda gerileme olmadıkça mevduat faizlerinde düşüş beklenmiyor. Mart ayı enflasyonu yüzde 7.46 çıksa da Merkez’in 12 ay sonraki TÜFE beklentisi yüzde 7.78’de bulunuyor. Mevduat faizlerinde de bir düşüş olmadıkça bankalar bunu kredi faizlerine yansıtamayacak.

Diğer yandan önemli bir risk olan kredi mevduat oranı, mevduat faizlerindeki düşüşün kredilere yansımasını yavaşlatacak. Kredi/mevduat oranlarının yüzde 115 seviyelerinde olduğu bir ortamda bankalar ciddi düzeyde mevduata ihtiyaç duyuyor. Mevduat faizlerinde düşüş, mevduata olan talebi azaltacağı için, bu, bankalar için kredi verecek fon bulma konusunda ekstra bir zorluk gündeme gelmesi demek.



Oran yüzde 145’lerde
Son yıllarda hem kredi hem de mevduat tarafında artış gözlense de, kredilerdeki büyüme daima mevdutların önünde yer alıyor. Bu fark ise beraberinde bankacılık sistemi açısından risk yaratıyor. 2013’ü 108.4 seviyesinden kapatan, 2014 sonunda 114.8’e çıkan oran, 2015 sonunda yüzde 117.2 ile zirveye çıktıktan sonra BDDK’nin geçen hafta açıkladığı verilere göre 14 Nisan itibarıyla yüzde 115.6 seviyesinde bulunuyor. Türk Lirası kredi/mevduat oranında da yüzde 145’ler gibi yüksek bir oran söz konusu. Kredi mevduat oranı mart ayı sonunda da yüzde 116.3 idi.

BDDK’nin 14 Nisan 2016 tarihli verilerine göre, Türkiye bankacılık sisteminde toplam krediler 1 trilyon 530 milyar TL’ye ulaşmış durumda. Söz konusu tutarın 1 trilyon 39.7 milyarı TL cinsinden, 490.5 milyarı da döviz cinsinden oluşuyor. Sistemdeki mevduat ve fon toplamı ise 1 trilyon 368 milyar TL’de.


Çetinkaya konuşacak
Bu hafta küresel piyasalarda Fed’in 26-27 Nisan’daki açık piyasa komitesi (FOMC) toplantısı izlenecek. Yurtiçinde ise imalat sanayii kapasite kullanım oranları ve dış ticaret dengesi verileri açıklanacak. Ayrıca yarın Merkez Bankası Enflasyon Raporu’nu açıklayacak. Yeni Merkez Bankası Başkanı Murat Çetinkaya’nın bu toplantıdaki yorumları merakla bekleniyor.

Döviz kaybettirdi
Geçen hafta Borsa İstanbul yüzde 0.30 değer kazanırken, 24 ayar külçe altının gram fiyatı yüzde 018’lik yükselişle 113 liraya, Cumhuriyet altını ise yüzde 0.13’lük artışla 756 liraya çıktı. Avro yüzde 1.39 düşüşle 3.1820 liraya, dolar ise yüzde 0.88 kayıpla 2.83 liraya indi.

http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/ekonomi/521440/Bankalarda_kredi_riski_buyuyor.html




Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

IMF Karşıtı Annenin IMF Uzmanı Kızı

Cumhuriyet Halk Partisi Parti Meclisi üyeliğine seçilen Bilkent Üniversitesi Ekonomi Bölümü Başkanı ve IMF eski ekonomisti Doç. Dr. Selin Sayek Böke , üniversitede iktisat eğitimi alma kararının hayatının en güzel hatası olduğunu söylüyor. Anne Selin Sayek Böke ile ekonomist Selin Sayek Böke arasındaki dengeyi annesinden ilham alarak koruduğunu vurgulayan Böke, "CHP'de herkesin daha mutlu, refah içinde yaşayabileceği ekonomik ortamı sağlayacak politikalar üretilmesine katkıda bulunarak bunları somutlaştırmaya katkıda bulunacağım" diyor. Dünya Bankası ve IMF kariyerine sahip, güleryüzlü ve sıkı bir makro iktisatçı olarak bilinen Selin Sayek Böke ile CHP Parti Meclisi üyeliğinden annesi Türk Tabipler Birliği eski Başkanı Füsun Sayek ile olan ilişkisine kadar birçok konuyu masaya yatırdık. Böke, 11 yaşındayken kardeşi ile 'gazetecilik oyunu' oynadıklarını, hazırladıkları gazeteye ekonomi yazılarını yazdığını paylaşıyor. Kendisini ekonomi alanına yönle

İran, Sıtkı Ayan’dan sorulur

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ve oğlu Bilal Erdoğan arasında geçtiği iddia edilen ikinci telefon görüşmesinde adı geçen işadamı Sıtkı Ayan, özellikle AKP döneminde parlayan isimlerin başında geliyor. WikiLeaks belgelerinde de adı geçen Sıtkı Ayan’ın ismi İran ile yapılan ticari anlaşmalar ve yüksek devlet teşvikleriyle anılıyor.   Sivas’ın Gölova beldesinde doğup büyüyen Sıtkı Ayan, İstanbul İmam Hatip Lisesi ve Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’ni bitirdi. Mesleğini icra yerine petrol işine girdi. Ayan’ın, İran ve Sudan’da petrol ve doğalgaz sahalarıyla ilgili yatırımları bulunuyor. WikiLeaks belgelerine göre ABD Ankara Büyükelçiliği’nden gönderilen kripto, Başbakan Erdoğan’ın İran’daki etkinliğini ve ilişkisini ortaya koyuyordu. ABD elçiliğinin belgesinde, 22 Şubat’ta Türk gazetelerinde İran ile Türkiye arasında müşterek bir yatırım projesi imzalandığı ve buna göre kurulacak olan yeni bir doğalgaz boru hattının, İran gazını Türkiye üzerinden Avrupa’ya taşıyacağı belirtiliy

#ParadisePapers: Off-shore biraderler

Berat ve Serhat Albayrak’ın Çalık Holding’de yönetici olduğu dönemde holdinge bağlı çok sayıda off-shore şirketi kurulmuş. Serhat Albayrak bu şirketlerden birinin bizzat direktörü. Dünyanın dört bir yanından çok sayıda politikacı ve iş insanının off-shore bağlantılarını ortaya çıkaran Paradise Papers’ta Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın damadı Enerji Bakanı Berat Albayrak’ın ağabeyi Serhat Albayrak’ın da ismi geçiyor. Serhat Albayrak, belgelere göre Malta’da bir off-shore şirketle bağlantılı görünüyor. Frocks International Trading Ltd adlı şirkette Albayrak’ın yanı sıra Çalık Holding çalışanları Mehmet Gökdemir, Murat Tarı ve Şafak Karaaslan şirket yetkilileri arasında bulunuyor. Murat Tarı 2000-2005 yılları arasında Çalık Holding’de genel müdür olarak görev yaptı. Mehmet Gökdemir Çalık Holding’e bağlı GAP Tekstil yönetim kurulu üyesi, Şafak Karaaslan Çalık Holding’in dış ilişkiler sorumlusu. Serhat Albayrak da söz konusu dönemde Çalık Holding genel müdürlüğünü yürütüyordu.

Panama Belgeleri: Hayyam Bey'in cenneti

Panama belgelerine göre Hayyam Garipoğlu, Sümerbank’a el konulmadan önce Niue’de bir şirket kurdu. Yaptığı açıklamada “Niue’nun adını bile duymadım” dedi. Panama belgelerinde, Türkiye tarihinin en büyük banka batırma olayına imzasını atan Hayyam Garipoğlu’nun da dört off-shore şirketi ile yer aldığı ortaya çıktı. Belgelere göre Garipoğlu’nun, Sümerbank davasında adı geçen Olsten Marketing Co Ltd’nin yanı sıra üç ayrı off-shore şirketi daha var. Bu şirketlerden biri Olsten Marketing’in kapatılmasından hemen sonra kurulan Niue merkezli Unitrade International Ltd olsa da Garipoğlu, Niue’nun neresi olduğunu dahi bilmediğini ifade ederek bu şirketin kendisine ait olduğunu yalanladı. Olsten, Mossfon müşterisi Sümerbank ile ilgili dava dosyasına göre Garipoğlu, Sümerbank’a el konulmadan bir gün önce, kendisine ait olan Romania International Bank’a 8 milyon dolar transfer etti, buradan da yine kendi paravan şirketi Olsten Marketing’in hesabına aktardı. Panama belgelerine göre