Ana içeriğe atla

Piyasaya kongre bombası

Erdoğan ve Davutoğlu arasında su yüzüne çıkan sorunlar nedeniyle borsa sert düşerken, AKP’nin kongre kararının ardından dolar 2.97’nin üzerine fırladı. Borsa Endeksi ise güne yüzde 2.1 düşüşle 77 bin 712 puandan başladı.


Küresel borsalarda deflasyon endişeleriyle satış baskısı sürerken, Türkiye’de piyasalar siyasi gerginlikle sarsılıyor. Piyasa oyuncuları dün Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan ve Başbakan Ahmet Davutoğlu görüşmesine odaklandı. Gün boyu satış baskısı altında olan piyasalara görüşmenin ayrıntılarının ortaya çıkmasıyla adeta bomba düştü. Görüşme öncesi 2.89 sınırında olan dolar, görüşmenin ardından 2.97’nin üzerine kadar çıktı.

TL’nin önceki gün dolar karşısında yüzde 1.5 civarında sert değer kaybı yaşamasının ardından dolar/ TL dün de yurt içi piyasalarda 2.8835’e kadar çıktı. Serbest piyasada 2.8750 TL’den kapanan dolar, AKP’nin mayıs sonunda kongreye gitme kararının ardından gece geç saatlerde 2.9761 TL’ye kadar yükseldi. Türkiye piyasalarında 3.2990 seviyesinden günü tamamlayan Avro/TL de gece saatlerinde 3.39 seviyesini geçti. Tahvil getirileri de sert yükseldi. İki yıllık gösterge tahvilinin faizi yüzde 9.45, 10 yıllık gösterge tahvilinin faizi de yüzde 9.51 seviyesine çıktı.

Nomura Stratejisti Timothy Ash, Davutoğlu’nun görevden ayrılmasının piyasalar açısından olumsuz olacağını belirterek, TL’nin haberler gelene kadar diğer gelişen ülkelerle hareket ettiğine ancak sonra hızla düştüğüne dikkat çekti.


Ayrışma derinleşecek
Yükselen politik riskler nedeniyle önceki gün yüzde 3.3 düşen borsa, dün de yüzde 2’yi geçen kayıplar yaşadı. Kongre kararının ardından satışların bugün daha da artması bekleniyor. Geçen hafta atama yetkisi AKP MKYK’ya devredilen Davutoğlu’nun, grup toplantısında yaptığı konuşma siyasi risklerin piyasaların fiyatlamasına yeniden girmesine neden oldu. Davutoğlu’nun “Bir faninin terk etmeyeceği düşünülen her makamı elimin tersiyle iterim” sözleri istifa edeceği söylentilerini de beraberinde getirdi. Bunun ardından Erdoğan ve Davutoğlu görüşmesinin bir gün erkene çekilmesi endişeleri daha da tırmandırdı.

Güne 81 bin 70 puan seviyesinde başlayan BIST-100 endeksi yüzde 2.38 düşüşle 79 bin 138 puana kadar geriledi. Avrupa Komisyonu’nun Türk vatandaşlarına vize serbestisi teklifini sunmasının ardından hafif toparlanan endeks, 80 bin 425 puana kadar çıksa da tutunamadı ve mevcut risklerle yönünü yeniden aşağı çevirdi. Borsa İstanbul yüzde 2.08 düşüşle 79 bin 383 puanda kapandı.

20 Nisan’da ulaştığı zirveden hızla geri çekilen BİST 100 endeksi 11 iş gününde TL bazında yüzde 8.78, dolar bazında yüzde 10 seviyesinin üzerinde geriledi.

Analistler, diğer gelişen ülke borsalarına göre daha kötü bir performans gösteren borsadaki ayrışmanın erken seçim ihtimaliyle birlikte derinleşeceğini düşünüyor.

Satışlar daha da artabilir
Geçen günlerde Londra’da yatırımcılarla bir araya gelen Citi analistleri, yatırımcıların bakışında Türkiye’deki siyasi tartışmaların çok az soru işareti yarattığını belirtiyordu. Fakat yayımlanan piyasa notlarında siyasi tartışmaların Türk varlıklarının seyri açısından yeniden temel unsur olduğu belirtildi. 

ALB Menkul Değerler Araştırma Uzmanı Rıdvan Baştürk, “ Avrupa piyasalarındaki negatif seyir bize de yansıyor. Dolar/TL’deki yukarı yönlü sert hareketler de borsayı etkiliyor.  Tüm gelişmekte olan ülke para birimleri ve borsalarında satışlar görülüyor. Ancak içerideki siyasi olumsuzluk bizdeki satışları bir miktar daha artırdı. Satış baskısını biraz daha kuvvetli hissediyoruz” dedi.

Belirsizlik vurur
İş Yatırım ise geçtiği notta, Cumhurbaşkanı ve Başbakan arasında soruna yol açan pürüzlerin giderildiğine yönelik açıklamaların piyasaları sakinleştirebileceği, aksi yönde bir mesaj belirsizliğinin satışları daha da tırmandırabileceğine dikkat çekti.

TEB Yatırım Stratejisti Işık Ökte, “Fed iyimserliği içinde geri plana atılan siyasi riskler yeniden yatırımcının gündemine girdi. Özellikle hafta sonu bazı internet sitelerinde yayımlanan AKP içi ilişkileri anlatan bir doküman ile Meclis’te dokunulmazlıkların kaldırılması görüşmelerinde yaşanan kavgalar siyasi riskleri öne çıkardı” değerlendirmesi yaptı.


Küresel borsalarda deflasyon endişesi
Asya borsaları, küresel ekonomik büyüme ve deflasyona yönelik korkuların yeniden gündeme gelmesinin ardından yatırımcıların güvenli limanlara yönlenmesiyle beraber gerilerken, Gelişen ülkeler endeksi yüzde 1.7, Avrupa borsaları 0.8 civarı düştü. ABD’de özel sektör istihdamı üç yılın en zayıf artışını kaydederken, hizmetler endeksi ve fabrika siparişleri tahminleri aştı. San Francisco Fed Başkanı John Williams, haziranda faiz artırımını desteklediğini ancak haziran ayına kadar birçok olayın gerçekleşebileceğini söyledi. John Williams, enflasyonun yüzde 2 hedefine doğru sıçrama yapması ve istihdamdaki artışın devam etmesi durumunda, Fed’n faiz artırımına gitmesinin uygun olacağını belirtti.




Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

IMF Karşıtı Annenin IMF Uzmanı Kızı

Cumhuriyet Halk Partisi Parti Meclisi üyeliğine seçilen Bilkent Üniversitesi Ekonomi Bölümü Başkanı ve IMF eski ekonomisti Doç. Dr. Selin Sayek Böke , üniversitede iktisat eğitimi alma kararının hayatının en güzel hatası olduğunu söylüyor. Anne Selin Sayek Böke ile ekonomist Selin Sayek Böke arasındaki dengeyi annesinden ilham alarak koruduğunu vurgulayan Böke, "CHP'de herkesin daha mutlu, refah içinde yaşayabileceği ekonomik ortamı sağlayacak politikalar üretilmesine katkıda bulunarak bunları somutlaştırmaya katkıda bulunacağım" diyor. Dünya Bankası ve IMF kariyerine sahip, güleryüzlü ve sıkı bir makro iktisatçı olarak bilinen Selin Sayek Böke ile CHP Parti Meclisi üyeliğinden annesi Türk Tabipler Birliği eski Başkanı Füsun Sayek ile olan ilişkisine kadar birçok konuyu masaya yatırdık. Böke, 11 yaşındayken kardeşi ile 'gazetecilik oyunu' oynadıklarını, hazırladıkları gazeteye ekonomi yazılarını yazdığını paylaşıyor. Kendisini ekonomi alanına yönle

İran, Sıtkı Ayan’dan sorulur

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ve oğlu Bilal Erdoğan arasında geçtiği iddia edilen ikinci telefon görüşmesinde adı geçen işadamı Sıtkı Ayan, özellikle AKP döneminde parlayan isimlerin başında geliyor. WikiLeaks belgelerinde de adı geçen Sıtkı Ayan’ın ismi İran ile yapılan ticari anlaşmalar ve yüksek devlet teşvikleriyle anılıyor.   Sivas’ın Gölova beldesinde doğup büyüyen Sıtkı Ayan, İstanbul İmam Hatip Lisesi ve Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’ni bitirdi. Mesleğini icra yerine petrol işine girdi. Ayan’ın, İran ve Sudan’da petrol ve doğalgaz sahalarıyla ilgili yatırımları bulunuyor. WikiLeaks belgelerine göre ABD Ankara Büyükelçiliği’nden gönderilen kripto, Başbakan Erdoğan’ın İran’daki etkinliğini ve ilişkisini ortaya koyuyordu. ABD elçiliğinin belgesinde, 22 Şubat’ta Türk gazetelerinde İran ile Türkiye arasında müşterek bir yatırım projesi imzalandığı ve buna göre kurulacak olan yeni bir doğalgaz boru hattının, İran gazını Türkiye üzerinden Avrupa’ya taşıyacağı belirtiliy

#ParadisePapers: Off-shore biraderler

Berat ve Serhat Albayrak’ın Çalık Holding’de yönetici olduğu dönemde holdinge bağlı çok sayıda off-shore şirketi kurulmuş. Serhat Albayrak bu şirketlerden birinin bizzat direktörü. Dünyanın dört bir yanından çok sayıda politikacı ve iş insanının off-shore bağlantılarını ortaya çıkaran Paradise Papers’ta Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın damadı Enerji Bakanı Berat Albayrak’ın ağabeyi Serhat Albayrak’ın da ismi geçiyor. Serhat Albayrak, belgelere göre Malta’da bir off-shore şirketle bağlantılı görünüyor. Frocks International Trading Ltd adlı şirkette Albayrak’ın yanı sıra Çalık Holding çalışanları Mehmet Gökdemir, Murat Tarı ve Şafak Karaaslan şirket yetkilileri arasında bulunuyor. Murat Tarı 2000-2005 yılları arasında Çalık Holding’de genel müdür olarak görev yaptı. Mehmet Gökdemir Çalık Holding’e bağlı GAP Tekstil yönetim kurulu üyesi, Şafak Karaaslan Çalık Holding’in dış ilişkiler sorumlusu. Serhat Albayrak da söz konusu dönemde Çalık Holding genel müdürlüğünü yürütüyordu.

Panama Belgeleri: Hayyam Bey'in cenneti

Panama belgelerine göre Hayyam Garipoğlu, Sümerbank’a el konulmadan önce Niue’de bir şirket kurdu. Yaptığı açıklamada “Niue’nun adını bile duymadım” dedi. Panama belgelerinde, Türkiye tarihinin en büyük banka batırma olayına imzasını atan Hayyam Garipoğlu’nun da dört off-shore şirketi ile yer aldığı ortaya çıktı. Belgelere göre Garipoğlu’nun, Sümerbank davasında adı geçen Olsten Marketing Co Ltd’nin yanı sıra üç ayrı off-shore şirketi daha var. Bu şirketlerden biri Olsten Marketing’in kapatılmasından hemen sonra kurulan Niue merkezli Unitrade International Ltd olsa da Garipoğlu, Niue’nun neresi olduğunu dahi bilmediğini ifade ederek bu şirketin kendisine ait olduğunu yalanladı. Olsten, Mossfon müşterisi Sümerbank ile ilgili dava dosyasına göre Garipoğlu, Sümerbank’a el konulmadan bir gün önce, kendisine ait olan Romania International Bank’a 8 milyon dolar transfer etti, buradan da yine kendi paravan şirketi Olsten Marketing’in hesabına aktardı. Panama belgelerine göre