Ana içeriğe atla

Bu borsadan iş çıkmaz


17 Aralık sonrası borsa 13 bin 70 puan birden düştü, yabancılar 506 milyon dolarlık hisse sattı. 

Dünyanın 10 finans merkezinden biri olma hedefindeki İstanbul Borsası son iki yılda bir arpa boyu yol alamadı. Üst düzey bir borsa yöneticisi, endeksin iki yılda sadece 10 bin puan arttığını belirterek “Çok kötü durumdayız. Böyle finans merkezi olunmaz” dedi. 


İstanbul’un finans merkezi olması hedefi bir yana borsanın inişli çıkışlı seyri mehter takımını andırıyor. 2 Ocak 2012’de 51 bin 341 puanda olan endeks, Mayıs 2013’te 93 bin seviyesini aşsa da daha sonraki dönemde kayıplarını artırdı ve en son cuma günü 61 bin 770 puana kadar geriledi. Yani iki yılı aşkın sürede kazancı sadece 10 bin puan oldu. 17 Aralık operasyonu ise artan siyasi endişelerle borsadaki düşüşü hızlandırdı. 16 Aralık 2013’te 74 bin 843 puandan kapanan BIST 100 endeksi, operasyonla birlikte inişe geçerek 13 bin 70 puan birden düştü. Borsa ABD Merkez Bankası’nın (Fed) tahvil alımlarını azaltacağını duyurduğu 22 Mayıs’tan beri ise 31 bin 409 puan geriledi. 
Borsa İstanbul’un bu kötü gidişatı borsa kulislerinde de konuşulmaya başlandı. 27 Şubat’ta Avustralya Viktorya Hükümetinin Çırağan Sarayı’ndaki davetine katılan Borsa İstanbul’un bir üst düzey yöneticisinin yakın çevresine dert yandığı öğrenildi. Yemek çıkışında dostlarıyla sohbet eden yönetici, durumun endişe verici olduğunu şu sözlerle dile getirdi: “Çok kötü durumdayız. 2012'de 52 bindeydi işlemler. Şimdi 62 binde. İki yılda ancak bu kadar ilerleme kaydedebildik. Böyle finans merkezi olunmaz.”


Yabancı kaçıyor


Merkez Bankası (TCMB) verileri hisse senedi piyasalarından yabancı kaçışının sürdüğünü gösteriyor. Yabancı yatırımcıların 17 Aralık sonrası hisse senetlerinde yaptıkları satışlar 506 milyon doları buldu. Yıl başından bu yana ise hisse senetlerinden 280 milyon dolarlık çıkış yaşandı. Borsadaki yabancı payı yüzde 61 ile Temmuz 2005’den bu yana en düşük düzeye indi.
Verilere göre yabancılar 21 Şubat haftasında 111 milyon dolar hisse senedi, 199 milyon dolar ise net tahvil satışı yaptı. Net tahvil satışı 17 Aralık’tan bu yana 2 milyar 296 milyon dolar, yılbaşından beri ise 1 milyar 751 milyon dolar oldu. Bu rakamlarla birlikte yılbaşından 22 Şubat tarihine kadar yabancıların toplam net satışı 2 milyar 31 milyon dolar seviyesine ulaştı. Bu yıl en yüksek miktarlı satışlar 31 Ocak haftasında yaşanmış yabancılar 1.1 milyar dolar satış gerçekleştirmişti.


Hedef ilk 10, sıra 44


İngiliz Long Finance tarafından yayımlanan “Küresel Finans Merkezleri Endeksi - Eylül 2013” (Global Financial Centers Index-GFCI)  raporunda İstanbul 80 finans merkezi arasında 44. sırada yer alıyor. Tel Aviv (İran), Wellington (Yeni Zelanda), Man Adası, Hamilton (Bermuda) ve Abu Dhabi gibi merkezler listede İstanbul’dan önce geliyor. Listenin ilk beşi ise sırasıyla Londra, New york, Hong Kong, Singapur ve Tokyo. İlk sıradaki Londra’nın puanı 794 iken İstanbul’unki 633. Söz konusu rakamlar, hükümetin İstanbul’u dünyanın ilk 10 finans merkezinden biri yapma hedefine oldukça uzak. Raporun 17 Aralık operasyonu öncesi hazırlandığı da düşünülürse bu puan daha da düşebilir.
GFI raporunda finans merkezi olmak için gerekli olanlar şöyle sıralanıyor: Nitelikli insan gücü, düzenleme kalitesi, uluslararası finansal piyasalara erişim imkanları, iş altyapısı, müşteriye erişim imkanları, adil iş ortamı, yaşam kalitesi, vergi ve devlet düzenlemeleri.








Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

IMF Karşıtı Annenin IMF Uzmanı Kızı

Cumhuriyet Halk Partisi Parti Meclisi üyeliğine seçilen Bilkent Üniversitesi Ekonomi Bölümü Başkanı ve IMF eski ekonomisti Doç. Dr. Selin Sayek Böke , üniversitede iktisat eğitimi alma kararının hayatının en güzel hatası olduğunu söylüyor. Anne Selin Sayek Böke ile ekonomist Selin Sayek Böke arasındaki dengeyi annesinden ilham alarak koruduğunu vurgulayan Böke, "CHP'de herkesin daha mutlu, refah içinde yaşayabileceği ekonomik ortamı sağlayacak politikalar üretilmesine katkıda bulunarak bunları somutlaştırmaya katkıda bulunacağım" diyor. Dünya Bankası ve IMF kariyerine sahip, güleryüzlü ve sıkı bir makro iktisatçı olarak bilinen Selin Sayek Böke ile CHP Parti Meclisi üyeliğinden annesi Türk Tabipler Birliği eski Başkanı Füsun Sayek ile olan ilişkisine kadar birçok konuyu masaya yatırdık. Böke, 11 yaşındayken kardeşi ile 'gazetecilik oyunu' oynadıklarını, hazırladıkları gazeteye ekonomi yazılarını yazdığını paylaşıyor. Kendisini ekonomi alanına yönle

İran, Sıtkı Ayan’dan sorulur

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ve oğlu Bilal Erdoğan arasında geçtiği iddia edilen ikinci telefon görüşmesinde adı geçen işadamı Sıtkı Ayan, özellikle AKP döneminde parlayan isimlerin başında geliyor. WikiLeaks belgelerinde de adı geçen Sıtkı Ayan’ın ismi İran ile yapılan ticari anlaşmalar ve yüksek devlet teşvikleriyle anılıyor.   Sivas’ın Gölova beldesinde doğup büyüyen Sıtkı Ayan, İstanbul İmam Hatip Lisesi ve Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’ni bitirdi. Mesleğini icra yerine petrol işine girdi. Ayan’ın, İran ve Sudan’da petrol ve doğalgaz sahalarıyla ilgili yatırımları bulunuyor. WikiLeaks belgelerine göre ABD Ankara Büyükelçiliği’nden gönderilen kripto, Başbakan Erdoğan’ın İran’daki etkinliğini ve ilişkisini ortaya koyuyordu. ABD elçiliğinin belgesinde, 22 Şubat’ta Türk gazetelerinde İran ile Türkiye arasında müşterek bir yatırım projesi imzalandığı ve buna göre kurulacak olan yeni bir doğalgaz boru hattının, İran gazını Türkiye üzerinden Avrupa’ya taşıyacağı belirtiliy

#ParadisePapers: Off-shore biraderler

Berat ve Serhat Albayrak’ın Çalık Holding’de yönetici olduğu dönemde holdinge bağlı çok sayıda off-shore şirketi kurulmuş. Serhat Albayrak bu şirketlerden birinin bizzat direktörü. Dünyanın dört bir yanından çok sayıda politikacı ve iş insanının off-shore bağlantılarını ortaya çıkaran Paradise Papers’ta Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın damadı Enerji Bakanı Berat Albayrak’ın ağabeyi Serhat Albayrak’ın da ismi geçiyor. Serhat Albayrak, belgelere göre Malta’da bir off-shore şirketle bağlantılı görünüyor. Frocks International Trading Ltd adlı şirkette Albayrak’ın yanı sıra Çalık Holding çalışanları Mehmet Gökdemir, Murat Tarı ve Şafak Karaaslan şirket yetkilileri arasında bulunuyor. Murat Tarı 2000-2005 yılları arasında Çalık Holding’de genel müdür olarak görev yaptı. Mehmet Gökdemir Çalık Holding’e bağlı GAP Tekstil yönetim kurulu üyesi, Şafak Karaaslan Çalık Holding’in dış ilişkiler sorumlusu. Serhat Albayrak da söz konusu dönemde Çalık Holding genel müdürlüğünü yürütüyordu.

Panama Belgeleri: Hayyam Bey'in cenneti

Panama belgelerine göre Hayyam Garipoğlu, Sümerbank’a el konulmadan önce Niue’de bir şirket kurdu. Yaptığı açıklamada “Niue’nun adını bile duymadım” dedi. Panama belgelerinde, Türkiye tarihinin en büyük banka batırma olayına imzasını atan Hayyam Garipoğlu’nun da dört off-shore şirketi ile yer aldığı ortaya çıktı. Belgelere göre Garipoğlu’nun, Sümerbank davasında adı geçen Olsten Marketing Co Ltd’nin yanı sıra üç ayrı off-shore şirketi daha var. Bu şirketlerden biri Olsten Marketing’in kapatılmasından hemen sonra kurulan Niue merkezli Unitrade International Ltd olsa da Garipoğlu, Niue’nun neresi olduğunu dahi bilmediğini ifade ederek bu şirketin kendisine ait olduğunu yalanladı. Olsten, Mossfon müşterisi Sümerbank ile ilgili dava dosyasına göre Garipoğlu, Sümerbank’a el konulmadan bir gün önce, kendisine ait olan Romania International Bank’a 8 milyon dolar transfer etti, buradan da yine kendi paravan şirketi Olsten Marketing’in hesabına aktardı. Panama belgelerine göre